Trung Tâm Dạy Nghề Nhất Tín

KHÓA HỌC SỬA CHỮA BO MẠCH TỦ LẠNH MONO & INVERTER CHUYÊN SÂU

Thời lượng: Sửa chữa bo tủ lạnh mono: 80–120 giờ; Sửa chữa bo tủ lạnh inverter: 180–220 giờ
Khóa học bao giỏi nghề, không giới hạn thời gian.
Phương pháp đào tạo: Học chủ trọng thực hành, cầm tay chỉ việc. Học nguyên lý, dò mạch, phân tích sơ đồ, tìm pan và sửa chữa trực tiếp trên bo mạch thực tế.

I. MỤC TIÊU KHÓA HỌC

* Đào tạo học viên trở thành thợ sửa chữa bo mạch có tay nghề vững, làm việc chuyên nghiệp.

* Làm chủ kỹ năng đo kiểm – dò mạch – tìm pan – sửa chữa và phục hồi bo mạch thực tế.

* Có khả năng tự chẩn đoán, tự tìm lỗi và sửa chữa độc lập, hạn chế phụ thuộc vào thay nguyên bo.

* Sau quá trình đào tạo và rèn luyện thực tế, học viên có nền tảng để đi làm kỹ thuật viên, nhận sửa bo chuyên nghiệp hoặc tự mở tiệm/xưởng sửa chữa.

II. YÊU CẦU TRÌNH ĐỘ ĐẦU VÀO

*Học viên từ đủ 15 tuổi, tốt nghiệp THCS trở lên.

*Đã có kiến thức điện – điện tử cơ bản hoặc đã học Module Sửa chữa bo mạch điện tử tại trung tâm.

*Học viên chưa vững điện tử được bổ sung kiến thức và kỹ năng đo kiểm cần thiết trước khi học chuyên sâu.

MODULE 1. SỬA CHỮA BO MẠCH TỦ LẠNH MONO CHUYÊN SÂU

NỘI DUNG ĐÀO TẠO

PHẦN I. TỔNG QUAN BO MẠCH VÀ MẠCH NGUỒN TỦ LẠNH MONO

Tổng quan bo điều khiển

• Cấu tạo tổng thể của tủ lạnh Mono.
• Chức năng của bo điều khiển.
• Phân chia các khối chức năng trên bo.
• Nhận dạng linh kiện điện – điện tử thường gặp.
• Phương pháp xác định đầu vào – đầu ra trên bo.
• Kỹ thuật dò đường mạch khi không có sơ đồ.
• Quy trình kiểm tra bo trước khi cấp điện.

Thực hành pan

• Bo hoàn toàn mất nguồn.
• Có nguồn vào nhưng không có nguồn DC.
• Mất nguồn 5V/12V.
• Nguồn thấp hoặc dao động.
• Chập nguồn.
• Nổ linh kiện nguồn.
• Bo có nguồn nhưng không hoạt động.

PHẦN II. MẠCH CẢM BIẾN NHIỆT ĐỘ

• Nguyên lý hoạt động của cảm biến nhiệt độ.
• Cảm biến ngăn đông.
• Cảm biến ngăn mát.
• Cảm biến dàn lạnh.
• Đặc tính thay đổi điện trở theo nhiệt độ.
• Phương pháp đo và kiểm tra cảm biến.
• Mạch cấp nguồn và mạch nhận tín hiệu cảm biến trên bo.
• Đường tín hiệu từ cảm biến về vi điều khiển.
• Phương pháp giả lập cảm biến để kiểm tra bo.

Kỹ năng chẩn đoán

Phân biệt chính xác: Lỗi cảm biến → lỗi dây/giắc kết nối → lỗi mạch nhận tín hiệu trên bo → lỗi xử lý điều khiển.

Thực hành pan

• Cảm biến sai trị số.
• Đứt/chập cảm biến.
• Bo nhận sai nhiệt độ.
• Tủ chạy liên tục không ngắt.
• Tủ không cho máy nén hoạt động do tín hiệu cảm biến.
• Chu trình phá băng hoạt động không chính xác.

PHẦN III. MẠCH ĐÈN VÀ NHẬN BIẾT TRẠNG THÁI CỬA

• Nguyên lý hoạt động của công tắc/cảm biến cửa.
• Mạch nhận biết trạng thái đóng – mở cửa.
• Đường tín hiệu từ cửa về bo điều khiển.
• Mạch điều khiển đèn.
• Linh kiện đóng cắt và điều khiển tải đèn.
• Phương pháp đo kiểm tín hiệu vào – ra.

Thực hành pan

• Đèn không sáng.
• Đèn sáng liên tục.
• Đóng cửa nhưng đèn không tắt.
• Mở cửa nhưng đèn không sáng.
• Công tắc cửa tốt nhưng bo không nhận tín hiệu.
• Phân biệt lỗi công tắc cửa – dây dẫn – đèn – mạch điều khiển trên bo.

PHẦN IV. MẠCH ĐIỀU KHIỂN QUẠT

• Nguyên lý hoạt động của quạt tủ lạnh.
• Điều kiện để bo cho phép quạt hoạt động.
• Nguồn cấp cho quạt.
• Mạch công suất điều khiển quạt.
• Linh kiện đóng cắt và bảo vệ.
• Tín hiệu điều khiển từ vi điều khiển.
• Phương pháp đo ngõ ra điều khiển quạt.
• Kiểm tra mạch khi có tải và không tải.

Thực hành pan

• Quạt không chạy.
• Quạt chạy yếu.
• Quạt chạy không ổn định.
• Quạt chạy liên tục.
• Quạt tốt nhưng bo không xuất điện áp.
• Có tín hiệu điều khiển nhưng quạt không hoạt động.

Học viên thực hành phân biệt: Lỗi quạt → dây dẫn/giắc → nguồn cấp → mạch công suất → tín hiệu điều khiển trên bo.

PHẦN V. MẠCH PHÁ BĂNG – XẢ ĐÁ

• Nguyên lý chu trình làm lạnh và phá băng.
• Điều kiện để bo thực hiện phá băng.
• Cảm biến dàn lạnh.
• Điện trở phá băng.
• Cầu chì nhiệt và linh kiện bảo vệ.
• Mạch công suất điều khiển điện trở phá băng.
• Relay hoặc linh kiện đóng cắt tải.
• Tín hiệu điều khiển phá băng từ bo.
• Phương pháp đo kiểm toàn bộ đường điều khiển phá băng.

Thực hành pan

• Dàn lạnh đóng tuyết.
• Không phá băng.
• Phá băng không hết.
• Phá băng không đúng chu kỳ.
• Tủ kém lạnh do hệ thống phá băng.
• Điện trở phá băng không được cấp điện.
• Bo không xuất lệnh phá băng.

Học viên thực hành phân biệt: Lỗi cảm biến → cầu chì nhiệt → điện trở phá băng → dây dẫn → relay/mạch công suất → bo điều khiển.

PHẦN VI. MẠCH ĐIỀU KHIỂN MÁY NÉN (BLOCK) MONO

• Nguyên lý đóng/ngắt máy nén.
• Điều kiện để bo cho phép máy nén hoạt động.
• Relay công suất.
• Mạch kích relay.
• Transistor điều khiển relay.
• Diode bảo vệ.
• Tín hiệu điều khiển từ vi điều khiển.
• Kiểm tra điện áp ngõ ra cấp cho máy nén.
• Kiểm tra mạch điều khiển khi có và không có tải.

Thực hành pan

• Máy nén không chạy.
• Relay không đóng.
• Relay đóng nhưng máy nén không chạy.
• Relay đóng/ngắt bất thường.
• Máy nén chạy rồi tắt.
• Máy nén chạy liên tục.
• Bo không xuất lệnh điều khiển.
• Có lệnh nhưng không có điện áp ra tải.

Đặc biệt chú trọng kỹ năng phân biệt: Lỗi bo → relay → bộ khởi động/bảo vệ máy nén → dây dẫn → máy nén.

PHẦN VII. THỰC HÀNH CHẨN ĐOÁN VÀ SỬA CHỮA BO MONO TỔNG HỢP

Học viên được thực hành sửa chữa bo mạch các dòng tủ thông dụng như Panasonic – Toshiba – Sharp – Samsung – LG – Hitachi – Mitsubishi Electric – Electrolux – Aqua – Casper – Midea – Hisense – Beko – Bosch – Haier – Funiki – Sanaky – Alaska và các dòng tủ lạnh sử dụng bo điều khiển tương đương..

Được giao bo lỗi và tủ lạnh có pan thực tế để tự thực hiện toàn bộ quy trình: Tiếp nhận pan → kiểm tra ngoại quan → đo nguồn → kiểm tra tín hiệu vào → xác định khối lỗi → dò mạch → đo linh kiện → khoanh vùng → xác định nguyên nhân → thay linh kiện → phục hồi đường mạch → kiểm tra nguội → cấp nguồn an toàn → kiểm tra ngõ ra → chạy tải → lắp vào tủ → chạy thử và nghiệm thu.

Thực hành tổng hợp sửa chữa các pan bệnh

• Bo mất nguồn.
• Bo chập nguồn.
• Nguồn ra sai điện áp.
• Lỗi cảm biến.
• Lỗi nhận tín hiệu cửa.
• Đèn không hoạt động.
• Quạt không chạy.
• Không điều khiển phá băng.
• Tủ đóng tuyết.
• Máy nén không chạy.
• Máy nén chạy liên tục.
• Relay không đóng/ngắt.
• Bo không xuất lệnh điều khiển.
• Pan chập chờn, lúc chạy lúc không.
• Bo bị oxy hóa, đứt đường mạch hoặc hư hỏng linh kiện.

PHƯƠNG PHÁP ĐÀO TẠO

Khóa học được xây dựng theo hướng chuyên sâu – thực hành trực tiếp – sửa bo thực tế.

Hạn chế lý thuyết dàn trải; kiến thức điện – điện tử được hướng dẫn gắn trực tiếp với từng mạch và từng pan sửa chữa.

Học viên được rèn luyện theo phương pháp: Hiểu nguyên lý → nhận dạng khối mạch → đo kiểm → phân tích hiện tượng → khoanh vùng → tìm pan → sửa chữa → chạy thử thực tế.

Ưu tiên thực hành trên nhiều bo khác nhau để học viên hình thành khả năng tự dò mạch và sửa chữa ngay cả khi không có sơ đồ nguyên lý.

MODULE 2. SỬA CHỮA BO MẠCH TỦ LẠNH INVERTER CHUYÊN SÂU

NỘI DUNG ĐÀO TẠO

PHẦN I. CẤU TRÚC VÀ NGUYÊN LÝ TỦ LẠNH INVERTER

Tổng quan hệ thống

• So sánh tủ lạnh Mono và tủ lạnh Inverter.
• Cấu trúc tổng thể của hệ thống Inverter.
• Bo điều khiển chính.
• Bo công suất Inverter.
• Máy nén Inverter.
• Hệ thống cảm biến.
• Quạt, phá băng, đèn và các tải ngoại vi.
• Đường nguồn và đường tín hiệu giữa các khối.

Phân tích chuỗi hoạt động: Cảm biến → Bo điều khiển chính → Tín hiệu yêu cầu công suất → Bo Inverter → Driver → Tầng công suất → Máy nén.

Thực hành

• Nhận dạng bo chính và bo Inverter trên tủ thực tế.
• Xác định các đầu nối.
• Xác định nguồn AC/DC.
• Xác định đường tín hiệu.
• Nhận dạng đầu ra máy nén.
• Dò đường kết nối giữa các bo.

PHẦN II. SỬA CHỮA BO ĐIỀU KHIỂN CHÍNH

• Phân chia các khối chức năng trên bo.
• Khối nguồn.
• Khối vi điều khiển.
• Mạch Reset và các mạch hỗ trợ.
• Mạch nhận tín hiệu cảm biến.
• Mạch điều khiển quạt.
• Mạch điều khiển phá băng.
• Mạch điều khiển đèn.
• Các ngõ vào – ngõ ra.
• Tín hiệu điều khiển gửi sang bo Inverter.
• Phương pháp kiểm tra bo chính khi tủ không hoạt động.

Thực hành pan

• Bo chính mất nguồn.
• Có nguồn nhưng không hoạt động.
• Không nhận cảm biến.
• Không điều khiển quạt.
• Không phá băng.
• Không xuất tín hiệu yêu cầu máy nén.
• Mất tín hiệu giao tiếp với bo Inverter.

Đặc biệt rèn luyện kỹ năng xác định: Lỗi bo chính → lỗi bo Inverter → lỗi máy nén → lỗi cảm biến/tải ngoại vi.

PHẦN III. KHỐI NGUỒN BO INVERTER

Thực hành dò mạch sửa chữa nguồn công suất và nguồn phụ trợ

Sửa pan thực tế

• Bo mất nguồn.
• Nổ cầu chì.
• Chập đầu vào.
• Chập DC Bus.
• Nguồn xung không chạy.
• Nguồn yếu.
• Nguồn dao động.
• Nguồn chạy rồi mất.
• Mất một mức nguồn điều khiển.

PHẦN IV. TẦNG CÔNG SUẤT ĐIỀU KHIỂN MÁY NÉN INVERTER

1. Nguyên lý hoạt động

Phân tích quá trình chuyển đổi: AC đầu vào → Chỉnh lưu → DC Bus → Mạch Inverter → Điện áp 3 pha biến đổi → Máy nén Inverter.

2. Tầng công suất

• Cấu trúc mạch nghịch lưu.
• MOSFET/IGBT/IPM tùy từng thiết kế.
• Nhánh công suất trên – dưới.
• Đường U – V – W ra máy nén.
• Tụ DC Bus.
• Điện trở lấy mẫu.
• Mạch đo dòng.
• Mạch bảo vệ quá dòng.
• Mạch bảo vệ quá áp/thấp áp.
• Mạch bảo vệ nhiệt độ.

Thực hành

• Xác định tầng công suất trên bo thật.
• Kiểm tra chập DC Bus.
• Kiểm tra chập đầu ra U – V – W.
• Đo linh kiện công suất.
• Khoanh vùng nguyên nhân gây nổ cầu chì.
• Phân tích nguyên nhân làm hỏng tầng công suất.

PHẦN V. KIỂM TRA MOSFET – IGBT – IPM VÀ MẠCH DRIVER

1. Linh kiện công suất

• Cấu tạo và nguyên lý cơ bản.
• Phương pháp nhận dạng chân.
• Phương pháp đo MOSFET.
• Phương pháp đo IGBT.
• Phương pháp kiểm tra IPM.
• Kiểm tra chập các chân công suất.
• Phân biệt linh kiện tốt – chập – rò – hỏng.

2. Mạch Driver

• Chức năng của Driver.
• Nguồn cấp Driver.
• Tín hiệu đầu vào Driver.
• Tín hiệu điều khiển tầng công suất.
• Mạch Bootstrap trên các thiết kế sử dụng.
• Kiểm tra đường tín hiệu điều khiển.
• Kiểm tra linh kiện xung quanh Driver.

3. Thay thế linh kiện

• Nguyên tắc chọn MOSFET/IGBT tương đương.
• Điện áp chịu đựng.
• Dòng điện.
• Công suất.
• Tốc độ đóng cắt.
• Kiểm tra các linh kiện liên quan trước khi thay linh kiện công suất mới.

Thực hành

Học viên trực tiếp đo trên nhiều bo Inverter:

• MOSFET.
• IGBT.
• IPM.
• Driver.
• Điện áp cấp Driver.
• Đường ra U – V – W.
• Xử lý pan hỏng tầng công suất.

PHẦN VI. MẠCH GIAO TIẾP GIỮA BO CHÍNH VÀ BO INVERTER

• Nguyên lý giao tiếp giữa hai bo.
• Nguồn cấp.
• Mass/GND tham chiếu.
• Đường truyền tín hiệu.
• Tín hiệu truyền và nhận.
• Linh kiện cách ly trên các thiết kế có sử dụng.
• Phương pháp xác định có/không có tín hiệu giao tiếp.
• Kiểm tra dây dẫn và giắc kết nối.

Thực hành pan

• Mất giao tiếp.
• Có nguồn nhưng máy nén không được điều khiển.
• Bo chính có lệnh nhưng bo Inverter không đáp ứng.
• Bo Inverter hoạt động nhưng bo chính báo lỗi.

Học viên thực hành dò đường tín hiệu để phân biệt: Bo chính lỗi → dây/giắc lỗi → mạch giao tiếp lỗi → bo Inverter lỗi.

PHẦN VII. KIỂM TRA MÁY NÉN INVERTER

• Cấu tạo và đặc điểm máy nén Inverter.
• Nhận dạng đầu dây máy nén.
• Kiểm tra điện trở các cuộn dây.
• So sánh điện trở giữa các pha.
• Kiểm tra chạm vỏ.
• Kiểm tra dây dẫn và giắc kết nối.
• Phân tích hiện tượng máy nén không khởi động.
• Phân biệt lỗi máy nén với lỗi bo công suất.

Thực hành

• Đo máy nén thực tế.
• Kiểm tra cuộn dây.
• Kiểm tra cách điện/chạm vỏ bằng phương pháp và thiết bị phù hợp.
• Kiểm tra đường U – V – W.
• Chẩn đoán trường hợp bo có lệnh nhưng máy nén không hoạt động.
• Xác định lỗi nằm ở bo hay máy nén trước khi thay thế.

PHẦN VIII. QUẠT – CẢM BIẾN – PHÁ BĂNG VÀ CÁC TẢI NGOẠI VI

1. Cảm biến

• Cảm biến ngăn đông.
• Cảm biến ngăn mát.
• Cảm biến dàn lạnh.
• Phương pháp đo kiểm.
• Giả lập cảm biến để kiểm tra bo.
• Phân biệt cảm biến lỗi với mạch nhận tín hiệu trên bo.

2. Quạt

• Nguồn cấp quạt.
• Tín hiệu điều khiển.
• Mạch công suất.
• Phương pháp kiểm tra quạt và bo.

3. Phá băng

• Cảm biến dàn lạnh.
• Điện trở phá băng.
• Cầu chì nhiệt.
• Mạch công suất điều khiển.
• Chu trình phá băng.

Thực hành pan

• Quạt không chạy.
• Quạt chạy bất thường.
• Lỗi cảm biến.
• Không phá băng.
• Đóng tuyết dàn lạnh.
• Tủ kém lạnh.
• Hoạt động không đúng nhiệt độ.

Học viên thực hành tạo pan và chẩn đoán trực tiếp trên tủ.

PHẦN IX. MÃ LỖI VÀ PHƯƠNG PHÁP CHẨN ĐOÁN

• Phương pháp đọc mã lỗi.
• Tra cứu và phân tích ý nghĩa mã lỗi.
• Phân tích điều kiện làm xuất hiện mã lỗi.
• Kết hợp mã lỗi với hiện tượng thực tế.
• Đo kiểm các khối liên quan.
• Xóa lỗi/kiểm tra lại theo từng dòng máy khi phù hợp.
• Chạy thử sau sửa chữa.

Nguyên tắc chẩn đoán

Hiện tượng thực tế → mã lỗi → đo nguồn → kiểm tra tải → kiểm tra tín hiệu → đo linh kiện → xác định chính xác nguyên nhân.

PHẦN X. PHƯƠNG PHÁP CẤP NGUỒN VÀ KIỂM TRA BO AN TOÀN

• Quy trình kiểm tra nguội trước khi cấp điện.
• Kiểm tra chập đầu vào.
• Kiểm tra DC Bus.
• Kiểm tra tầng công suất.
• Kiểm tra đầu ra máy nén.
• Cấp nguồn thử an toàn phù hợp với từng bo.
• Theo dõi dòng điện và điện áp bất thường.
• Nguyên tắc đo trên phần sơ cấp và DC Bus điện áp cao.
• Xả tụ DC Bus an toàn trước khi thao tác.
• Không cấp điện lại khi chưa xác định nguyên nhân gây nổ cầu chì hoặc chập công suất.

Thực hành

Kiểm tra nguội → loại trừ chập → cấp nguồn an toàn → đo nguồn → kiểm tra Driver → kiểm tra tín hiệu → kiểm tra tầng công suất → chạy thử.

PHẦN XI. THỰC HÀNH CHUYÊN SÂU TÌM PAN – SỬA BO INVERTER

Học viên được giao bo lỗi và tủ lỗi thực tế để tự phân tích, đo kiểm và sửa chữa dưới sự hướng dẫn của giáo viên.

Các nhóm pan thực hành

• Bo mất nguồn.
• Nổ cầu chì.
• Chập nguồn.
• Chập DC Bus.
• Nguồn điều khiển không ổn định.
• Máy nén không chạy.
• Máy nén khởi động rồi ngắt.
• Máy nén chạy bất thường.
• Mất giao tiếp giữa hai bo.
• Hỏng MOSFET/IGBT/IPM.
• Hỏng Driver.
• Lỗi mạch bảo vệ.
• Lỗi cảm biến.
• Quạt không chạy.
• Không phá băng.
• Dàn lạnh đóng tuyết.
• Tủ kém lạnh.
• Tủ báo mã lỗi.
• Pan chập chờn.
• Bo bị oxy hóa, cháy hoặc đứt đường mạch.
• Bo đã qua sửa chữa nhưng vẫn không hoạt động.

Quy trình thực hành tổng hợp

Tiếp nhận tủ/bo → kiểm tra hiện tượng → đọc mã lỗi → kiểm tra tải ngoại vi → kiểm tra nguội → đo nguồn → xác định khối nghi ngờ → dò mạch → phân tích tín hiệu → đo linh kiện → khoanh vùng → tìm nguyên nhân → sửa chữa → kiểm tra lại → cấp nguồn an toàn → chạy thử bo → lắp lên tủ → vận hành và nghiệm thu.

PHƯƠNG PHÁP ĐÀO TẠO

Khóa học đặc biệt chú trọng: THỰC HÀNH – ĐO KIỂM – DÒ MẠCH – TÌM PAN – SỬA BO THẬT

Mỗi nội dung được đào tạo theo quy trình: HỌC NGUYÊN LÝ → XEM BO THẬT → NHẬN DẠNG KHỐI → DÒ MẠCH → ĐO KIỂM → TẠO PAN → TÌM PAN → SỬA CHỮA → CHẠY THỬ.

KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC SAU KHÓA HỌC

Sau khi hoàn thành khóa học chuyên sâu sửa chữa bo mạch tủ lạnh Mono & Inverter, học viên được trang bị kiến thức và kỹ năng thực tế để từng bước trở thành kỹ thuật viên sửa chữa bo mạch tủ lạnh chuyên nghiệp, có khả năng:

• Tự tin kiểm tra, chẩn đoán và sửa chữa bo mạch tủ lạnh Mono & Inverter.
• Đọc, phân tích và dò mạch ngay cả khi không có sơ đồ nguyên lý.
• Đo kiểm linh kiện, nguồn, cảm biến, relay, MOSFET, IGBT, IPM, Driver và các khối công suất.
• Phân biệt chính xác lỗi bo mạch – máy nén – cảm biến – quạt – phá băng – dây dẫn và thiết bị ngoại vi.
• Đọc mã lỗi kết hợp đo kiểm thực tế để tìm đúng nguyên nhân hư hỏng.
• Thực hiện thành thạo quy trình kiểm tra → khoanh vùng → tìm pan → sửa chữa → phục hồi bo → chạy thử → nghiệm thu.
• Xử lý các pan từ cơ bản đến phức tạp trên bo Mono và Inverter.
• Nâng cao khả năng sửa bo ở mức linh kiện, hạn chế phải thay nguyên bo.
• Có nền tảng để nhận sửa chữa bo cho khách hàng, cửa hàng và các đơn vị điện lạnh.
• Có khả năng tiếp tục rèn luyện để trở thành thợ sửa chữa bo điện lạnh tay nghề cao.
• Đủ nền tảng chuyên môn để xin việc, làm kỹ thuật viên, nhận sửa chữa độc lập hoặc tự mở cửa hàng/xưởng dịch vụ sửa chữa điện lạnh – bo mạch.
• Từng bước xây dựng nghề nghiệp ổn định và phát triển dịch vụ sửa chữa chuyên sâu lâu dài.

Học viên sau khi kết thúc khóa học được cấp chứng chỉ đào tạo theo quy định